Drugie życie opon ciężarowych

Opony ciężarowe należą do najbardziej zasobochłonnych części eksploatacyjnych w branży transportowej. Jednocześnie ich karkas ma ogromny potencjał ponownego wykorzystania. Bieżnikowanie opon pozwala na wielokrotne użytkowanie wysokiej jakości opon zamiast wymiany ich po jednym cyklu życia.

Nowoczesne procesy pozwalają zaoszczędzić do 70% surowców i znacznie obniżyć koszty dla operatorów flot. Producenci tacy jak Continental coraz częściej inwestują w bieżnikowanie, postrzegając je jako ważny element bardziej zrównoważonej mobilności.

Zasada jest prosta i przekonująca. Zamiast całkowicie wymieniać zużytą oponę ciężarową, ponownie wykorzystuje się wciąż nienaruszony karkas – konstrukcję nośną opony. Po dokładnej kontroli opona otrzymuje nowy bieżnik i może być ponownie użytkowana przez wiele tysięcy kilometrów. Korzyści są znaczące. W porównaniu z nową oponą, można zaoszczędzić około 70% surowców. Jednocześnie operatorzy flot korzystają ze znacznie niższych kosztów. Szczególnie w transporcie dalekobieżnym, gdzie opony stanowią jeden z największych bieżących kosztów operacyjnych, bieżnikowanie może przynieść zauważalną korzyść ekonomiczną.

Jedną z firm, która od dziesięcioleci stosuje to podejście, jest Continental. W zakładzie w Hanowerze-Stöcken, zatrudniającym obecnie około 3200 osób, bieżnikowanie opon jest jednym z głównych obszarów działalności, obok rozwoju, testowania, globalnego zarządzania logistyką i inżynierii mechanicznej. W branży ugruntowały się dwa procesy. W bieżnikowaniu na gorąco nowy bieżnik jest nakładany bezpośrednio na przygotowany karkas, a następnie wulkanizowany pod wpływem ciepła i ciśnienia. W bieżnikowaniu na zimno nakładany jest prefabrykowany bieżnik.

Sam proces rozpoczyna się od kompleksowej kontroli jakości. Oprócz kontroli wizualnej stosowane są nowoczesne metody, które pozwalają wykryć nawet najmniejsze pęcherzyki powietrza lub uszkodzenia wewnątrz opony. Zużyta warstwa gumy jest następnie usuwana i poddawana recyklingowi. Tylko opony spełniające wszystkie wymagania jakościowe przechodzą do kolejnego etapu produkcji.

Następnie następuje proces bieżnikowania. Przed wulkanizacją w specjalnych prasach i autoklawach nakłada się kilka warstw gumy. Po schłodzeniu przeprowadzane są testy ciśnieniowe i dalsze kontrole ręczne. Dopiero po przejściu wszystkich testów opona wraca do sprzedawców detalicznych lub trafia bezpośrednio do floty klienta.

Według danych branżowych, około 30 procent dostarczonych opon jest odrzucanych na wstępnym etapie kontroli. Jednak pozostałe opony można niemal w całości ponownie wykorzystać. Obecnie bieżnikowana jest około jedna czwarta opon ciężarowych Continental. Potencjał jest jednak znacznie większy. Eksperci przewidują, że znaczenie bieżnikowania opon będzie nadal rosło w nadchodzących latach – zwłaszcza jeśli ramy regulacyjne w Unii Europejskiej będą nadal promować gospodarkę o obiegu zamkniętym.

Chociaż całkowite przejście na opony bieżnikowane jest mało prawdopodobne, nawet znacznie wyższy wskaźnik ponownego wykorzystania mógłby przynieść znaczne oszczędności surowców, energii i emisji CO₂. Bieżnikowanie opon ilustruje zatem, jak przemysłowa gospodarka o obiegu zamkniętym może funkcjonować w praktyce: technicznie dojrzała, ekonomicznie atrakcyjna i ekologicznie przyjazna.